Tỷ lệ người mắc bệnh gout chiếm 1/3 tổng số bệnh nhân có vấn đề về xương khớp. Căn bệnh này ngày càng có xu hướng tăng lên về số ca bệnh và trẻ hóa về độ tuổi. Gout làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe và khiến người mắc bệnh gặp nhiều rắc rối trong đời sống, nếu không được điều trị sớm sẽ dẫn đến các biến chứng nguy hiểm.

Bệnh Gout là gì?

Bệnh gout (xuất phát từ tiếng pháp là bệnh goutte), còn được gọi là Gút hoặc bệnh thống phong, là tình trạng viêm khớp đột ngột gây sưng đỏ và đau ở các khớp như khớp ở ngón chân cái, khớp ngón tay, cổ tay, khuỷu tay… Tình trạng này xảy ra khi cơ thể có hàm lượng cao axit uric.

Bệnh gout (xuất phát từ tiếng pháp là bệnh goutte)
Bệnh gout (xuất phát từ tiếng pháp là bệnh goutte)

Nguyên nhân bệnh gout

Theo y học hiện đại bệnh gout xảy ra là bởi trong có thể có hàm lượng axit uric quá cao. Các tinh thể axit uric lắng đọng lại ở các khớp sẽ gây ra gout. Có 3 yếu tố dẫn đến sự tăng lên của axit uric trong cơ thể người là:

  • Ăn quá nhiều thực phẩm giàu purin: Purin là một chất có trong các mô của cơ thể người, đồng thời chúng cũng xuất hiện ở nhiều loại thực phẩm mà con người ăn hằng ngày như Gan, nội tạng, các loại đậu… Khi cơ thể bị rối loạn trong quá trình chuyển hóa purin, các axit uric sẽ được hình thành.
  • Do sự gia tăng lượng axit uric trong cơ thể tạo ra.
  • Thận không bài tiết được hết axit uric.

Ngoài ra có một số yếu tố làm tăng nguy cơ mắc bệnh được biết đến là: béo phì, gia đình có người bị gout, bệnh thận, huyết áp cao, mắc hội chứng chuyển hóa, bị nghiện rượu bia, sử dụng một số loại thuốc làm tăng axit uric như Aspirin, thuốc lợi tiểu…

Theo Đông y, nguyên nhân gây bệnh là do chính khí bị hư suy, tà khí phong, hàn, thấp, nhiệt xâm nhập được vào bên trong cơ thể. Từ đó, khí huyết bị ứ, kinh lạc không thông, đàm trọc ứ huyết làm bế kinh lạc, cân cốt, khớp xương cương.

Dấu hiệu bệnh gout

Bệnh gout thường biểu hiện ra bằng các đợt viêm khớp cấp tính rồi tiến triển thành mãn tính. Các triệu chứng của bệnh thường gặp theo hai giai đoạn này là:

Giai đoạn cấp tính: Cơn đau sưng tấy đột ngột vào ban đêm, khớp đỏ sẫm, khi ấn bị đau nhiều. Khớp ở gốc chân cái là vị trí phổ biến nhất khi gout tấn công. Bên cạnh đó, người bệnh cũng có thể bị ảnh hưởng tại các vị trí mắt cá chân, đầu gối, cổ tay, ngón tay và khuỷu tay.

Ở một số bệnh nhân, những cơn đau cấp tính đáng lo ngại đến mức chỉ cần chạm nhẹ vào ngón chân cũng khiến người bệnh bị đau dữ dội. Những cơn đau này thường kéo dài vài giờ hoặc vài ngày. Trong một số ít trường hợp cơn đau sẽ kéo dài trong vài tuần.

Bệnh gout có thể xảy ra ở nhiều vị trí khớp ở tay và chân
Bệnh gout có thể xảy ra ở nhiều vị trí khớp ở tay và chân

Giai đoạn mãn tính: Người bệnh sẽ thấy rõ các biểu hiện của bệnh là:

  • Các đợt viêm khớp tái phát nhiều, thời gian ổn định bị rút ngắn.
  • Đau nhiều và kéo dài.
  • Khớp sưng, nóng, đỏ, xuất hiện các hạt tophi.
  • Khớp dị dạng, có các khối u cục quanh khớp, dưới da, bên trong có chứa chất màu trắng như phấn.
  • Co duỗi, vận động khớp khó khăn.
  • Có thể bị tổn thương thận.

Bệnh Gout có nguy hiểm không?

Rất nhiều người, kể cả những bệnh nhân mắc bệnh gout thường cho rằng đây là căn bệnh không nguy hiểm như các bệnh về huyết áp, tim mạch… nên có sự chủ quan trong việc điều trị.

Tuy nhiên bác sĩ chuyên khoa I Cao Ngọc Thanh (trưởng đơn vị Nội cơ xương khớp, bệnh viện Đại học Y Dược Tp.HCM) cảnh báo rằng Gout là căn bệnh nguy hiểm và không thể chủ quan khi điều trị. Người bệnh có thể gặp phải nhiều mối nguy hiểm và biến chứng sau đây nếu không nghiêm túc trong quá trình chữa trị:

  • Xương khớp dễ bị biến dạng, xuất hiện các khối u cục tophi ngày càng lớn ở khớp.
  • Người bệnh bị suy giảm chức năng vận động do tổn thương khớp.
  • Khi những hạt tophi ở quanh khớp bị vỡ, vi khuẩn dễ xâm nhập và gây ra viêm khớp nhiễm khuẩn, nhiễm khuẩn huyết.
  • Mắc bệnh gout mãn tính có thể dẫn đến sỏi thận, suy thận và ảnh hưởng đến chức năng của các cơ quan khác của cơ thể.
  • Người bệnh có nguy cơ bị tàn phế.

Chính vì vậy khi thấy cơ thể xuất hiện các dấu hiệu của bệnh gout, người bệnh cần sớm đi khám và điều trị cẩn thận để tránh gặp phải những biến chứng cũng như không để bệnh gout làm xáo trộn cuộc sống của mình.

Chữa bệnh Gout như thế nào hiệu quả?

Bệnh gout là bệnh có triệu chứng khá giống với một số bệnh khác và khó chẩn đoán chính xác, nhất là khi người bệnh mới bị ở mức độ nhẹ. Chính vì vậy để việc chữa trị đạt hiệu quả tốt nhất thì người bệnh cần được chẩn đoán chính xác.

Các kỹ thuật giúp chẩn đoán bệnh Gout

Để kiểm tra xem bệnh nhân có mắc bệnh gout hay không, các bác sĩ sẽ chẩn đoán bệnh sử, khám lâm sàng, kiểm tra nồng độ axit uric. Một trong những cách giúp chắc chắn nhất là chọc hút dịch khớp để kiểm tra xem có sự tích tụ axit uric trong dịch khớp hay không.

Người bệnh có thể cần được phân tích chất lỏng hoạt dịch, thử máu, chụp X-quang khớp, siêu âm khớp, chụp CT…

Điều trị bệnh gout theo y học phương Tây

– Nguyên lý đẩy lùi bệnh gout:

Khi điều trị gout, y học hiện đại hướng đến mục tiêu làm giảm nhanh lượng axit uric trong máu, giải phóng các tinh thể urat tại các khớp, từ đó giảm đau nhanh cho người bệnh.

– Cách chữa

Phương pháp chủ yếu được áp dụng để đối phó với bệnh gout là sử dụng thuốc. Hầu hết bệnh nhân gout cấp tính đều được chỉ định các loại thuốc giảm đau, chống viêm không chứa Steroid (NSAID) như ibuprofen, indomethacin, naproxen hoặc corticosteroid.

Điều trị gout bằng thuốc Tây y là cách chữa phổ biến hiện nay
Điều trị gout bằng thuốc Tây y là cách chữa phổ biến hiện nay

Đồng thời các loại thuốc giúp giảm nồng độ axit uric trong máu và ngăn chặn sự tích tụ axit uric ở các khớp, thận và trong mô (tophi), giúp ngăn ngừa các đợt đau tiếp theo cũng được chỉ định. Những loại thuốc này bao gồm allopurinol, febux, lesinurad và probenicid.

Điều trị gout theo phương pháp Đông y

Nguyên tắc đẩy lùi bệnh: Với giai đoạn cấp tính, Đông y sử dụng phép thanh nhiệt thông lạc, khu phong, trừ thấp. Đối với thể mãn tính kèm theo đàm thấp, huyết ứ, hàn ngưng thì tùy từng chứng sẽ sử dụng các phép hóa đàm, trừ thấp, hoạt huyết thông lạc, ôn kinh, tán hàn. Đồng thời điều trị bằng Đông y cũng cần lưu ý đến độ hư tổn của âm dương để bồi bổ khí huyết, can thận cho phù hợp.

– Cách chữa:

Trong Đông y, cách chữa gout phổ biến là sử dụng các bài thuốc có thành phần là thảo dược tự nhiên. Những vị thuốc khi kết hợp với nhau sẽ giúp khắc phục căn nguyên gây bệnh giúp người bệnh giảm nhẹ các triệu chứng gout.

Người bệnh có thể tham khảo bài thuốc uống chữa bệnh gout gồm các thành phần: Đương quy, xích thược, hoạt thạch mỗi vị 15g, hoàng bá, ngưu tất, mộc qua, độc hoạt, tỳ giải mỗi vị 12g; ý dĩ nhân, kê đằng huyết mỗi vị 30g; tri mẫu 9g; thanh đại 6g. Đem bài thuốc này sắc uống mỗi ngày 1 thang.

Ngoài cách sử dụng các loại thảo dược, Đông y còn chữa bệnh gout bằng cách xoa bóp bấm huyệt. Các vị trí huyệt được tác động là Dương Lăng Tuyền, Độc tỵ, Ủy trung, Côn lôn.

Dù điều trị theo phương pháp của Đông y hay Tây y thì việc chữa bệnh gout vẫn cần đảm bảo tính hiệu quả và an toàn. Vì vậy bệnh nhân nên nhờ tới sự hỗ trợ ý tế từ các bác sĩ hoặc chuyên gia.

Kiểm soát và phòng ngừa gout hiệu quả

Để kiểm soát diễn biến của bệnh và phòng ngừa căn bệnh này, bạn cần lưu ý:

– Những người mắc bệnh cần chữa trị theo lộ trình được chỉ định, không tự ý bỏ thuốc hoặc dừng điều trị. Bên cạnh đó việc tái khám đúng lịch hẹn sẽ giúp bạn kiểm soát được các diễn tiến, triệu chứng gout và sức khỏe của mình.

– Thay đổi chế độ ăn uống: Bạn nên xây dựng một chế độ ăn giúp giảm nồng độ axit uric trong máu bằng cách hạn chế ăn những thực phẩm giàu purin. Những thực phẩm giàu purin bạn cần tránh là động vật có vỏ, nội tạng động vật, não động vật. Các chuyên gia dinh dưỡng cũng chỉ ra rằng ăn nhiều thịt đỏ, hải sản (như cá mòi, cá trống) sẽ làm tăng nguy cơ mắc bệnh gout.

Thay đổi chế độ ăn uống giúp kiểm soát và phòng gout hiệu quả hơn
Thay đổi chế độ ăn uống giúp kiểm soát và phòng gout hiệu quả hơn

Bên cạnh đó, bạn cũng nên uống nhiều nước, ngừng sử dụng các chất kích thích, nhất là rượu bia, đồ uống có cồn. Những đồ uống này giúp lợi tiểu, làm mất nước và tăng độ kết tủa ở khớp. Đồng thời chúng cũng làm tăng axit uric trong máu và làm chậm quá trình bài tiết axit này ra khỏi thận.

– Tập luyện cơ thể mỗi ngày: Đây là cách giúp cơ thể khỏe mạnh, tăng cường đề kháng và loại bỏ những chất độc hại của cơ thể tốt hơn.

– Với những trường hợp chưa mắc bệnh, bạn nên chú ý đi khám định kỳ để giúp phòng ngừa các nguy cơ gây bệnh và điều trị sớm nếu không may mắc bệnh.

Bệnh gout là bệnh gây ra nhiều đau đớn và làm suy giảm chất lượng của người bệnh. Nếu không điều trị kịp thời và hiệu quả, bệnh nhân có thể gặp nhiều biến chứng nguy hiểm.

Mong rằng với những thông tin trên, bài viết đã giúp bạn đọc có thêm nhiều thông tin hữu ích giúp phòng và chữa trị bệnh gút thật hiệu quả.